ĐỀ XUẤT CƠ CHẾ ĐÁNH GIÁ MỨC ĐỘ NGOẠI LỆ PHÁP LÝ HẢI QUAN CHO MÔ HÌNH KHU THƯƠNG MẠI TỰ DO ĐÀ NẴNG
Nguyễn Phạm Thanh Nga[1], Mai Khánh Linh, Lê Thị Linh, Nguyễn Trà My,
Trần Thương Thảo Vy
Sinh viên K62 Luật Thương mại Quốc tế – Khoa Luật
Trường Đại học Ngoại thương, Hà Nội, Việt Nam
Ngô Quốc Chiến
Giảng viên Khoa Luật
Trường Đại học Ngoại thương, Hà Nội, Việt Nam
Tóm tắt
Nghiên cứu tập trung xây dựng một cơ chế đánh giá mức độ ngoại lệ hải quan được áp dụng đối với Khu thương mại tự do Đà Nẵng, tập trung vào ba lĩnh vực chính: ngoại lệ về thuế quan, ngoại lệ về kiểm tra – giám sát hải quan hải quan và ngoại lệ về hậu kiểm hải quan, thông qua phương pháp phân tích quy phạm pháp luật kết hợp với so sánh luật học nhằm xác định mức độ sai lệch giữa các cơ chế thí điểm và quy định hải quan chung. Cụ thể, phân tích các quy phạm bao gồm Nghị quyết số 136/2024/QH15 và Nghị quyết số 259/2025/QH15 của Quốc hội, được xem xét trong hệ quy chiếu của hệ thống pháp luật hải quan Việt Nam, đặc biệt là Luật Hải quan hợp nhất 2025, Luật Thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu hợp nhất 2025 và các văn bản hướng dẫn thi hành.. Khung phân tích được đặt trong hệ quy chiếu của các chuẩn mực quản trị hải quan quốc tế, bao gồm Hiệp định Tạo thuận lợi thương mại của WTO (TFA), Công ước Kyoto sửa đổi của Tổ chức Hải quan Thế giới (RKC) và các cam kết thương mại tự do như CPTPP và EVFTA. Trên cơ sở đó, nghiên cứu xây dựng một khung đánh giá hệ thống nhằm nhận diện và đo lường mức độ ngoại lệ pháp lý của các cơ chế hải quan trong FTZ, làm công cụ phân tích phục vụ đánh giá chính sách thí điểm và hỗ trợ thiết kế khung pháp lý cho mô hình khu thương mại tự do tại Việt Nam.
Từ khóa: FTZ Đà Nẵng, ngoại lệ hải quan, ngoại lệ pháp lý, thuế quan, thủ tục hải quan
DEVELOPING AN EVALUATION FRAMEWORK FOR CUSTOMS LEGAL EXCEPTIONS IN THE DA NANG FREE TRADE ZONE
Abstract
This study focuses on developing an analytical mechanism for evaluating the degree of customs exceptions applied to the Da Nang Free Trade Zone, concentrating on three principal pillars: tariff exceptions, customs inspection and supervision exceptions, and post-clearance control exceptions. The analysis employs doctrinal legal analysis combined with comparative legal methods in order to determine the extent of deviation between the pilot mechanisms and the general customs regime. Specifically, the study examines the regulatory provisions contained in Resolution No. 136/2024/QH15 and Resolution No. 259/2025/QH15 of the National Assembly. These instruments are assessed within the reference framework of Vietnam’s customs law system, particularly the Consolidated Law on Customs 2025, the Consolidated Law on Export and Import Duties 2025, and their implementing regulations.
The analytical framework is further situated within international customs governance standards, including the WTO Trade Facilitation Agreement (TFA), the Revised Kyoto Convention of the World Customs Organization (RKC), and major free trade commitments such as CPTPP and EVFTA. Based on this approach, the study develops a structured evaluation framework to identify and measure the degree of legal exceptions embedded in the FTZ customs regime. The proposed framework serves as an analytical tool for assessing pilot policies and supports the design of an appropriate legal framework for the development of Free Trade Zones in Vietnam.
Keywords: Da Nang Free Trade Zone (FTZ), Customs Exceptions, Legal Exceptions, Tariffs, Customs procedures
[1] Tác giả liên hệ, email: k62.2314610053@ftu.edu.vn